http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Coronavisu_collections_1280x720_0_SARS-CoV2_electron_microscope-cropped.jpg http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/go-home-Alexanderplatz-2020-03-30.jpg
                         Electronenmicroscoop opname van COVID-19 (oranje).              Alexanderplatz, Berlijn.

Klik de afbeeldingen aan om een link naar de oorspronkelijke versie te openen.

Een noodzakelijke herinnering

     door Jonathan Smith, epidemioloog
Hallo iedereen, als epidemioloog van infectieziekten, voel ik me op dit moment moreel verplicht om wat informatie te geven over wat we vanuit een transmissiedynamisch perspectief zien en hoe dat van toepassing is op de maatregelen voor social distancing .

Zoals elke goede wetenschapper heb ik twee dingen opgemerkt die ofwel niet duidelijk zijn of niet aanwezig zijn in de "literatuur" op sociale media. In concreto wil ik twee aspecten van deze maatregelen heel duidelijk en ondubbelzinnig naar voren brengen.

Ten eerste staan we nog in de kinderschoenen van het traject van deze epidemie. Dat betekent dat zelfs met de huidige maatregelen de ziektegevallen en sterfte de komende weken wereldwijd, nationaal en in onze eigen gemeenschap zullen blijven toenemen. Onze ziekenhuizen zullen overweldigd zijn en mensen zullen sterven terwijl dat niet nodig was. Dit kan sommige mensen ertoe brengen te denken dat de social distancing maatregelen niet werken.
Dat doen ze wel.
Ze lijken misschien zinloos.
Dat zijn ze niet.
Je zult je ontmoedigd voelen.
Je zou dat ook moeten zijn.
Dit is normaal in een chaos. Maar dit is ook een normaal epidemisch traject.
Blijf kalm.

Deze vijand is heel goed in wat ie doet; wij falen niet. We hebben iedereen nodig om de de zeilen bij te zetten, want de epidemie wordt onvermijdelijk erger. Dit is niet mijn mening; dit is de onvermijdelijke wetmatigheid van epidemieën. Ik en mijn collega's hebben ons leven eraan gewijd om dit te begrijpen, en deze ziekte is geen uitzondering. We weten wat er gaat gebeuren; ik wil de gemeenschap helpen dit te weerstaan. Blijf sterk en blijf solidair, absoluut zeker wetende dat wat je doet levens redt, zelfs als mensen ziek worden en sterven. Misschien heb je zin om op te geven.
Doe dat niet.

Ten tweede Hoewel maatregelen voor "social distancing" (althans tijdelijk) goed zijn ontvangen, is er een duidelijk, maar over het hoofd gezien fenomeen bij het beschouwen van groepen (d.w.z. gezinnen) in de transmissiedynamiek. Terwijl sociale afstand houden het contact met leden van de samenleving vermindert, vergroot het natuurlijk uw contacten met groepsleden (d.w.z. familieleden). Dit kleine en voor de hand liggende feit heeft verrassend ingrijpende gevolgen voor de dynamiek van de overdracht van ziekten.

Studie na studie toont aan dat zelfs als er maar een klein beetje contact is tussen groepen (d.w.z. sociale etentjes, spelletjes, speeltuinen, enz.), het epidemische verloop niet veel anders is dan wanneer er geen maatregel zou zijn genomen. Dezelfde onderliggende principes van de overdracht van ziekten zijn van toepassing, met als resultaat dat de gemeenschap alle sociale en economische ontwrichting overhoudt met zeer weinig voordelen voor de volksgezondheid. Je zou je hele gezin moeten zien als een enkele individuele eenheid; als één persoon zichzelf in gevaar brengt, dan loopt iedereen in de eenheid gevaar. Schijnbaar kleine sociale ketens worden met een alarmerende snelheid groot en complex. Als uw zoon zijn vriendin bezoekt en u later met een buurman koffie drinkt, is uw buurman nu verbonden met de besmette kantoormedewerker waarvan de moeder van de vriendin van uw zoon de hand schudde. Dit klinkt gek, maar dat is het niet.

Dit is geen grap of hypothese. Wij als epidemiologen zien dit keer op keer terugkomen in de data en niemand luistert. Omgekeerd voorkomt elke breuk in die keten de overdracht van ziekten langs die keten.

In tegenstelling tot handen wassen en andere persoonlijke maatregelen, gaan sociale afstandsmaatregelen niet over individuen, maar over samenlevingen als geheel. We zien pas na lange tijd resultaat van deze maatregelen. Het is moeilijk (zelfs voor mij) om te begrijpen hoe één "snelle kleine bijeenkomst" het hele raamwerk van een volksgezondheidsinterventie kan ondermijnen, maar het doet het wel.
Ik beloof je dat het zo is.
Ik beloof het je.
Ik beloof het je.
Ik beloof het je.


Je kan niet vals spelen. Mensen staan al te popelen om de hand te lichten met de voorzorgsmaatregelen voor het bewaren van sociale afstand, gewoon een "klein" beetje - een speeluur, een knipbeurt, het onnodig oppakken van een artikel in een winkel, enz. Gezien vanuit het standpnt van transmissie-dynamica herstelt dit een nauwverbonden sociaal netwerk dat al het werk dat de gemeenschap tot nu toe heeft gedaan ondermijnt.

Totdat we een werkzaam vaccin krijgen, zal deze ongekende uitbraak niet worden overwonnen in één groots ingrijpend gebaar, maar alleen door de verzameling individuele keuzes die onze gemeenschap de komende maanden maakt. Dit virus is meedogenloos voor onverstandige keuzes.

Ik heb dit geschreven met het doel te voorkomen dat gemeenschappen een gemene mokerslag krijgen door wat de epidemiologische gemeenschap weet dat er de komende weken zal gebeuren. Het zal gemakkelijk zijn verleid te worden tot het idee dat wat we doen niet werkt en verlamd raakt door angst, of de komende weken een beetje 'vals te spelen'. Door te weten wat ik kan verwachten en te weten hoe belangrijk het is om deze maatregelen te handhaven, hoop ik de aanhoudende gemeenschapszin, strategie en actie om vol te houden, om door te zetten in deze tijd van onzekerheid, aan te moedigen.

3 April 2020

Lees of download deze vertaling als PDF .
Engelstalige versie (*) :
https://www.wbur.org/cognoscenti/2020/04/03/hold-the-line-coronavirus-jonathan-smith

top.jpg top.jpg

Wat kunt u nog meer doen?

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/homemade_masks.jpg

Afstand houden, regelmatig handen wassen en de besmettingketen doorbreken, zoals hierboven beschreven, is belangrijk.
Met het tekort aan beschermend materiaal, en nu bedoel ik niet toiletpapier , wordt DIY belangrijk.
Op het dagelijkse AAAS-forum is al een aparte rubriek gestart over het zelf maken van mondkapjes en wat het meest geschikte materiaal is.

De papieren voering van stofzuigerzakken blijkt een redelijk goed hoewel niet perfect filtermateriaal te zijn.
Een praktisch instructiefilmpje (3m29s) om daarmee in een handomdraai een mondkapje te maken is https://www.youtube.com/watch?v=Hc-hMlhgd-4
Hoe serieus je dat moet nemen is de vraag, getuige het commentaar van Prof. em. Joseph M. Prospero:
After viewing this, someone asked me if it was necessary to first wash the item. I responded that if you didn't wash it, it would serve to encourage social distancing amongst the people around you.
Een beter, maar minder DIY initiatief is ontwikkeld door studenten van de Texas A&M University, zie https://enmed.tamu.edu/DIYmasks/ .

Bij CERN in Genève wordt gewerkt aan een ventilator voor Corona-patiënten.
https://arxiv.org/pdf/2004.00534              https://www.youtube.com/watch?v=uIyLre4suT0

De oude sok is in elk geval serieuzer dan de winnaar van de Ig Nobel prijs 2009
https://www.ebbra.com/ (U.S. patent # 7255627).

De New York Times heeft over dit onderwerp 3 artikelen gepubliceerd. Eén kunt u zonder meer lezen, daarna wordt gevraagd (gratis) in te loggen met een e-mail adres.

A user's guide to face masks
https://www.nytimes.com/2020/04/10/well/live/coronavirus-face-masks-guides-protection-personal-protective-equipment.html

Which mask should you wear?
https://www.nytimes.com/interactive/2020/health/coronavirus-best-face-masks.html

What is the best material for a mask?
https://www.nytimes.com/article/coronavirus-homemade-mask-material-DIY-face-mask-ppe.html
top.jpg top.jpg

Meer (wetenschappelijke) informatie over COVID-19

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/ecv-header.jpg Over de hele wereld zijn wetenschappers bezig om allerlei aspecten van de COVID-19 pandemie te ontcijferen en uiteindelijk om vaccins te ontwikkelen. Daarbij zijn een aantal wetenschappelijke tijdschriften (tijdelijk) vrij toegankelijk gemaakt.
Veel onderzoek wordt gecoördineerd door endcorona.org (17 taalversies, maar nog geen Nederlands).
Endcorona.org noemt vier "basic actions", hier in het Engels:
• strict lockdown
• travel restrictions
• massive testing
• masks

Hoe infecteert een virus?

Zie https://medium.com/@Cancerwarrior/covid-19-why-we-should-all-wear-masks-there-is-new-scientific-rationale-280e08ceee71
Engelstalig, maar met duidelijke illustraties, leestijd 12 min. , door Sui Huang, Institute for Systems Biology.

RIVM

RIVM is in Nederland de centrale informatiebron.
Dagelijks worden de cijfers van de COVID-19 besmetting gepubliceerd . Hieronder weergegeven met extrapolatie volgens een simpel algorithme.
http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/statist.jpg http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/prediction.jpg

Let op: de vertikale as is logarithmisch:
1 2 3 4 5 6 7
10 100 1000 10000 100000 1 miljoen 10 miljoen

Sociaal en Cultureel Planbureau en Centraal Planbureau

Het SCP heeft op 2020-05-07 een eerste schets gepubliceerd van de maatschappelijke gevolgen van de coronamaatregelen ten behoeve van het werk van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid ( NCTV ) en de besluitvorming door het kabinet.
https://www.scp.nl/publicaties/publicaties/2020/05/07/maatschappelijke-gevolgen-coronamaatregelen

Het Centraal Planbureau ( CPB ) schetste op 2020-03-26 in vier scenario's de economische impact van het coronavirus in 2020 en 2021.
https://www.cpb.nl/sites/default/files/omnidownload/CPB-Scenarios-maart-2020-Scenarios-economische-gevolgen-coronacrisis.pdf

Lessen van de geschiedenis

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Gewina_gaat_viraal-cropped.jpg

Historici en in het bijzonder wetenschapshistorici die zich bezig houden met de medische geschiedenis kunnen ons veel leren over hoe men vroeger omging met epidemieën. Denk an de builenpest die van 1347 tot 1351 A.D. 30% tot 60% van de Europese bevolking fataal werd. Of, recenter, de grieppandemie van 1918.
Sociale ongelijkheid bepaalde vaak de uitkomst b.v. doordat de armen zich niet konden veroorloven zich aan quarantainemaatregelen te houden en de rijken zich in hun buitenhuizen konden isoleren.
Wat we nu soms zien, het niet accepteren van overheidsmaatregelen om besmetting zoveel mogelijk tegen te gaan, heeft een lange geschiedenis. Getuige het "pestoproer" van 1623 in Groningen.
Ook economische belangentegenstellingen hebben historische parallelen. Waar nu Zuid- en Noord-Europa tegenover elkaar staan, botsten aan het begin van de achttiende eeuw de belangen van Groningen en Amsterdam.

Het Belgisch-Nederlands genootschap Gewina organiseert een serie van vier webinars over dit onderwerp.
Zie http://www.gewina.nl/gewina-gaat-viraal-webinar-serie/ Waar meer informatie en de videopresentaties van de oude afleveringen te vinden zijn.

Nature

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Nature-cover-saturnation-point.jpg
Nature is het toonaangevende algemeen wetenschappelijke tijdschrift, opgericht in 1868.

Artikelen over COVID-19 zijn zonder abonnement vrij toegankelijk, zie
https://www.nature.com/articles/d41586-020-00882-z
Een vijftal grafisch overzichten van de wereldwijde invloed van de coronavirus pandemie op allerlei gebied vindt u in deze Nature publicatie:
https://www.nature.com/articles/d41586-020-00758-2

Science

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Science-cover-Notre-Dame.jpg http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Science-cover-corona-virus.jpg
Science is het "clubblad" van de American Association for the Advancement of Science ( Aaas ). Vaak prachtig geïllustreerd en voor 'leken' beter leesbaar dan Nature. Publicaties over COVID-19 zijn openbaar toegankelijk:
https://www.sciencemag.org/collections/coronavirus?intcmp=sci_cov

The New England Journal of Medicine

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/NEJM-cough-of-healthy-volunteer-nejmicm072576_f1.jpg The New England Journal of Medicine has stood up a free-access webpage carrying peer-reviewed articles on Coronavirus related issues.
https://www.nejm.org/coronavirus?query=of_banner

Hiernaast een (Schlieren)foto van de luchtstroom van een hoestende vrijwilliger.
top.jpg top.jpg

AAAS Member Community Digest

Aaas-leden vinden dagelijks in hun mailbox een discussie-forum over uiteenlopende onderwerpen. Klimaatverandering en alternatieve energie zij een terugkerend thema. Maar het kan ook gaan over het toelaten van hulphonden tot laboratoria.

Uiteraard krijgt ook de COVID-19 pandemie aandacht. Ik noem twee voorbeelden.

1. Over exponentiële groei

Bekend is de fabel over de uitvinder van het schaakspel die als beloning één graankorrel op het eerste veld wilde, twee op het tweede, vier op het derde enzovoort en dat al het graan van de wereld op was lang voor het 64e veld bereikt was.

Helaas gaat een vergelijkbare rekensom op voor virale en bacteriële besmetting:

AAAS Member Community Digest for Saturday April 11, 2020 by Dallas Weaver
When dealing with exponential functions (doubling times in days) as with a virus going into a population without immunity, a political decision to delay an action can have very significant impacts. With 2 day doubling times, just a week delay to "discuss the issue with all stakeholders" will allow the problem to be 11 times worse. That is the difference between an overloaded medical system and one that can handle the load with a corresponding impact on mortality.

The political class doesn't seem to understand exponentials or reality (too many decades of anti-science from all sides). Screwing around for 30 days on testing with a 3 day doubling time is a factor of 1000 and that is the difference between 500,000 cases and 500 cases (where we could still track, contact trace and isolate).

We were running in the 2 to 3 day range until the shutdowns. In Calif, we are approaching an Re = 1 and the decay rate = the growth rate and the doubling time becomes infinity. A little more "social distancing" or mask/PPE use will result in an exponential decay rate and that can also go fast.

That Re (reproductive rate or number of new cases per case) is a pure socially determined factor and cutting the number of social contacts increases the doubling time "social distancing" and cutting the probably if infection per contact with mask use and biosecurity procedures (sanitizing you clothing, shoes, gloves, masks, washing hands, etc.) further "flattens the curve". When the doubling time get greater than the time from contact and infection to isolation with no more contacts, the numbers start deceasing.

The problem will be how do we restart without a spring back to Re > 1 when the number of social contacts returns to normal. It only works if everyone has a personal bubble around them to prevent transfer until we obtain a vaccine in 1.5 years, at best. We need personal protective equipment for all and to teach people how to use it.

My approach for my safety: PDF

Uiteraard gaat exponentiële groei in de praktijk niet eindeloos door.
Een artikel hierover van de hand van Isaac Ben-Israel verscheen in The Times of Israel op 19 April 2020.
https://www.timesofisrael.com/the-end-of-exponential-growth-the-decline-in-the-spread-of-coronavirus/

2. Selenium en zink

http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/Se-Zn-front_fr.3.full.jpg Er werd op gewezen dat in Wuhan waar het virus is gemuteerd naar een voor de mens gevaarlijke vorm de bodem zeer arm is aan het element selenium. Selenium en zink zijn onontbeerlijk voor de goede werking van het immuunsysteem van mens en dier. Overigens wordt in Nederland selenium zo nodig aan het veevoer toegevoegd, zodat dit hier geen probleem is.

WHO

De World Health Organisation heeft zoals te verwachten een zeer uitgebreide en goed toegankelijke website in zes wereldtalen.
Voor ons is van belang het onderdeel publieksvoorlichting over COVID-19. We noemen:
https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/advice-for-public/myth-busters    ⁕
https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/advice-for-public/videos
https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/when-and-how-to-use-masks

⁕    De U.S. Food and Drug Administration heeft een overzicht gepubliceerd van middelen die ten onrechte worden aangeboden als geneesmiddelen tegen COVID-19.
https://www.fda.gov/consumers/health-fraud-scams/fraudulent-coronavirus-disease-2019-covid-19-products
top.jpg top.jpg

Nieuwsbronnen


http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/moscow-BB13uRRl.jpg http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/reuters-logo.jpg Het wereldnieuws over politieke ontwikkelingen, natuurrampen en zeker ook de wereldwijde COVID-19 pandemie vindt u bij Reuters . Up to date en ongekleurd nieuws en bovendien vrij toegankelijk.

Foto: Vehicles spray disinfectant while sanitizing a road amid the outbreak of the coronavirus disease in Moscow (© Reuters/Moscow News Agency).

Complottheoriën en desinformatie

Helaas doen er een aantal - soms hilarische - complottheoriën de ronde over COVID-19.
Een aantal, maar niet al van deze complottheoriën zijn geïnspireerd door het Kremlin. Zie daarvoor de onvolprezen website https://euvsdisinfo.eu/ .

The "Vaccine Scare" has been present in the pro-Kremlin disinformation network for a long time, usually in the "undergrowth" of the disinformation jungle, spreading through social media - notably Twitter. Much has changed since the outbreak of the COVID-19 pandemic. Since late January 2020, the anti-vax trend in pro-Kremlin media is no longer limited to social media. The first anti-vax case in the EUvsDisinfo database detected during the current crisis is from 31 January.
https://euvsdisinfo.eu/vaccine-hesitancy-and-pro-kremlin-opportunism/

European External Action Service (EEAS) Special Report Update is a short assessment of narratives and disinformation around the COVID-19/Coronavirus Pandemic (Updated 2 - 22 April).
The objective of this report is to provide a snapshot overview of the current trends and insights into disinformation activities related to COVID-19/Coronavirus. It does not provide a comprehensive or complete overview and focusses primarily on the external dimension, in line with the European External Action Service (eeas) mandate.
https://euvsdisinfo.eu/eeas-special-report-update-2-22-april/

Hier nog een paar pogingen de meest gangbare complottheoriën te ontzenuwen.

https://www.youtube.com/watch?v=9qXZhG7I4qo 7 Myths About The Coronavirus, Forbes (2m40s)

https://www.youtube.com/watch?v=3e2EPTU_WCg Debunking Conspiracies Around The Coronavirus by Brandy Zadronzy, NBC News NOW (2m04s)

https://www.youtube.com/watch?v=fbZ1dyulInI Can 5G cause coronavirus? Was it made in a lab? Coronavirus myths debunked by FullFact, LBC (23m47s)

https://www.youtube.com/watch?v=NtVfOXFu_5g Coronavirus Myths Debunked, TVO
Timothy Caulfield, a law professor at the University of Alberta, and journalist Jane Lytvynenko, a BuzzFeed News reporter who focuses on disinformation, security, and online investigations, help separate fact from fiction about the coronavirus - from claims of miracle cures to scams and bogus advice about how to boost your immune system.
(22m02s)

https://www.youtube.com/watch?v=j_XIF6JARCw
'Liar': Trump Fact-Checked For Dangerous Coronavirus Claims
The Beat With Ari Melber | MSNBC Apr 11, 2020 - 13m45s

Ook lezenswaardig is DIT artikel in de New York Times.
He Could Have Seen What Was Coming: Behind Trump's Failure on the Virus
An examination reveals the president was warned about the potential for a pandemic but that internal divisions, lack of planning and his faith in his own instincts led to a halting response.




top.jpg top.jpg De Nederlandse vertaling is gebaseerd op Google translate - maar niet meer dan dat.
Created 2020-04-15.Version 2020-06-11. © Harm J. Schoonhoven, Utrecht 2020. Distributed under Creative Commons CC BY-SA 4.0. http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/CC-BY-SA.jpg
http://www.sciencecafeovervecht.nl/COVID-19/logo-science-cafe-overvecht-home.jpg